Kiracılar ile ev sahipleri arasında pek çok tartışma konusu vardır. Bunlardan biri de kiracı sözleşme bitmeden taşınırsa kira öder mi sorusudur. Kiracılar anlaşmazlıklardan dolayı evden çıkarilabilir ya da kendileri çıkabulurler. Fakat bunlar belli başlı şartlara bağlıdır.
Evi erken tahliye etmek isteyen kiracılar için bazı sorumluluklar vardır. Kiracıların erken tahliye olması durumunda kira sorumluluğu sözleşme süresinin sonuna kadar devam eden bor. Değildir. Kiraya veren tarafın uğradığı zararla tazmin sorumluluğu, erken çıkan kiracının üzerindedir. Türk Borçlar Kanunu’ndaki 325. maddeye göre kiralanan konutun yeniden kiraya verilebileceği süreye kadar oluşan zararları kiracı karşılar.
Uygulamada oldukça tartışmalı bir konu olan bu durumda kiracının ne kadar süre kira ödeyeceği de merak edilmektedir. Erken tahliye durumunda kiracılar ya yerlerine yeni bir kiracı bulmalı ya da ev sahibine zararlarını karşılamak adına kirayı ödemeye devam etmelidirler. Ayrıca kira sözleşmesinde de yazılan maddeler ve kiracının neden evden erken çıkmak istediği de göz önünde bulundurulmalıdır.
Sözleşme Feshi
Kira sözleşme feshi durumunda öncelikle neden ve hangi tarafın bunu talep ettiğine göz atılmalıdır. Sözleşme feshinin nedeni erken tahliyeyse ve kira sözleşmesinin bitiminden önceyse bu durumda kiracıya bazı sorumluluklar yüklenir. Erken tahliye, kira sözleşmesinde belirlenen sözleşme bitiminden çok daha önce evden çıkmak anlamına gelmektedir. Bu durumda kira sözleşmesi hukuken otomatik olarak sona ermemektedir. Kiracının sözleşmeden doğan borç ve yükümlülükleri kanun çerçevesinde devam etmektedir.
TBK kiracı yükümlülüğü durumu madde 325’te belirtilmektedir. Kiracı sözleşme süresi bitmeden kiralananı geri teslim ederse, kiraya veren tarafın uğradığı ya da uğrayacağı zararı gidermek için ödeme yapması gerekir. Fakat bu durum kiracıyı asla bitmeyecek bir borca sokmak demek değildir. Bu düzenleme sayesinde kiraya veren tarafın menfaatleri korunu ve kiracının ağır bir maddi yük altında kalmasının önüne geçilmektedir.
Kiracıların sözleşmeye aykırı olacak şekilde evi boşaltması, kira sözleşmesinin süresine uyulmaması anlamına gelmektedir. Bu durum kiracıya sorumluluklar yüklenmesine yol açar. Fakat bu sorumluluk kira sözleşmesinin geriye kalan süresinin tamamını ele alan bir kira borcu doğurmaz. Kiraya veren taraf, söz konusu konutu yeniden uygun şartlarla kiraya verene kadar sınırlı bir süre borca sokar.
Kira Ödeme Sorumluluğu
Kira ödeme sorumluluğu temel ilkeleri gereğince kiracının kiraya veren tarafın taşınması yeniden kiraya verebileceği süre boyunca kira sözleşmesi nedeniyle doğan borçların devam ettirilmesidir. Kiralanan evin sözleşme süresi sona ermeden boşaltılması durumunda ortadan kalkmamaktadır. TBK madde 325’e göre kiracılar kiralanan evi erkenden boşaltsa bile makul süre çerçevesinde kira sözleşmesinden doğan borçları ödemelidirler.
Ev sahibinin uğradığı zarar tazmini için uygulanan bu kanun maddeleri heme v sahiplerinin haklarını korumak hem de kiracıların ağır borçlar altına girmesine engel olmak için hazırlanmaktadır. Kiracının sorumluluğu sözleşme süresinin sonuna kadar otomatik olarak devam etmemektedir. Ev sahipleri evi tekrar kiraya verene kadar eski kiracılar borç ödemelidir.
Ayrıca evden erken çıkmak isteyen kiracılar bu borçlarla uğraşmamak için yerlerine geçecek yeni kiracı da bulabilirler. Bu durumda yeni kiracılar, eski sözleşmeyi olduğu gibi kabul ettirmeyi kabul etmiş olmalıdırlar. Eski kiracı yerlerine geçecekleri yeni kiracı bulduklarında ve yeni kiracılar sözleşmeyi kabul ettiğinde ev sahipleri de bir zarara uğraşmamış olurlar. Ancak her ev sahibi bunu kabul etmeyebilir. Kiracılarla ev sahipleri arasındaki çekişme ya da anlaşmazlıklar davaya kadar giden sorunlara neden olabilmektedir.
Eğer yeni kiracı bulamazlarsa kiraya verenin kiralananı olağan koşullarda yeniden kiraya verebilmesi için gereken makul süre botunca ev sahiplerinin zararını karşılamalıdırlar.
Ev Sahibi Kiracıyı Kaç Kez Uyarabilir?