Kiracı evi erken boşaltırsa depozito geri alınır mı sorusu uygulamada karşılaşılan sorunlar nedeniyle merak edilen konulardan biridir. Depozito meselesi hem kiracılar hem de ev sahipleri tarafından zaman zaman yanlış anlaşılmakta ve amacı dışında kullanılmaktadır. Kiracıların evi haklı bir neden olmadan erken tahliye etmesi gibi durumlarda da depozito sıklıkla konuşulan bir konudur.
Erken tahliye durumunda kiracıların sözleşmeden kaynaklanan yükümlülükleri bir süre daha devam etmektedir. Erken tahliye depozito durumu, evden erken ayrılmak isteyen kiracıların araştırdığı önemli konular arasında yer almaktadır. Kiracıların sözleşmeye aykırı olarak haklı neden bulunmadan evden ayrılması durumunda bir tazminat yükümlülüğü meydana gelir. Fakat depozitonun iade edilmesi bu duruma bağlı değildir.
Erken tahliye nedeniyle kiracının bir süre tazminat ödemesi gerekir. Kiraya veren taraf, zararın karşılanması için kiracının ödediği depozito üzerinden mahsup edilmesini talep edebilir. Bu konuya ilişkin Yargıtay kararında, kiracı eve hasar vermemişse, hor kullanmamışsa ya da herhangi bir zarar vermemişse depozitosunu iade alabilmektedir.
Depozito İadesi
Depozito iadesi kira sözleşmesinin sona ermesiyle birlikte uygulamada bazı sorunlara neden olan ve üzerine tartışılan bir durumdur. Buna ilişkin düzenlemelerin mevcut olduğu yasalar şunlardır:
- Türk Borçlar Kanunu madde 342
- 818 sayılı Borçlar Kanunu
Depozitolar çoğu zaman elen ev sahibine verilmekte ve bu da uygulamadan çok fazla soruna neden olmaktadır. Bir ev kiralanırken depozito elden ev sahibine değil vadeli bir banka hesabına yatırılmalıdır. Buradaki parayı ne ev sahibi ne de kiracı, karşıdan izin almadan çekemez. Kira sözleşmesi sonunda bu para kiracıya iade edilir.
Kiracı erken çıkarsa depozito iade edilir mi sorusu depozito iade sürecini karmaşık bir hale getirebilmektedir. Depozito, kiracının eve verebileceği zararların karşılanması adına garanti için alınan bir ödemedir. Bu bedel kiraya mahsup edilememektedir. Kira sözleşmesinden sonra taşınmazın tahliye edilmesi durumunda vadeli hesapta yer alan depozito, sözleşmenin sona ermesinden itibaren üç ay sonra kiracıya iade edilir. Depozito iade dönemlerinde sorunlarla karşılaşmamak ya da haksızlık yaşamamak adına bu miktarların bankaya yatırılması gerekir.
Kira sözleşmesi sebebiyle bir zarar yer almıyorsa depozito kiracıya iade edilmektedir. Bu miktar tazminat için ya da erken çıkış nedeniyle sonraki kira dönemleri için kullanılamamaktadır.
Kira Depozitosu
Kira depozitosu kiraya verenin uğrayabileceği olası zararların karşılanabilmesi amacıyla kiracı tarafından verilen bedeldir. Türk Borçlar Kanunu madde 342’de depozitonun nasıl saklanması gerektiğiyle ilgili kurallar açık bir şekilde yer almaktadır. Depozitonun iadesi ancak kira sözleşmesinin bitmesi ve kiracının evi tahliye etmesiyle gerçekleşir. Ancak bunun için kiracıların evi hasarsız ve sözleşme kurallarına uygun şekilde terk etmesi gerekir. Aksi durumda ev sahibinin uğradığı zararlar bu depozito parasından kesilir.
Depozito geri alma şartları konusuna ilişkin dikkat edilmesi gereken durumlar şu şekildedir:
- Evin hasarsız ve sözleşmeye uygun olacak şekilde bırakılması
- Evde evin yapısını etkileyecek zararın yer almaması
- Evin hor kullanılmamış olması
Eğer evde ciddi bir hasar varsa ya da kiracılar ev sahibinden habersiz geri alınamayacak düzenlemeler yapmışsa bunların eski haline getirilmesi için yapılan işlemlerin masrafı depozitodan kesilir.
Depozito bedelinin son kira yerine sayılması mümkün olmamakla birlikte hukuken de geçerli değildir. Kiracılar, kira ilişkisi sürerken depozitoyu kira bedeli olarak saydıramaz. Aksi durumda ev sahipleri ödenmeyen kira için icra takibine başvurabilmektedirler. Sözleşmede depozitonun bu yönden özel bir maddesi yer almıyorsa, kiracı evi boşalttıktan sonra ev sahibi herhangi bir zarara uğramamışsa depozito iade edilmelidir.
Kiracı Elektrik ve Su Aboneliğini Üzerine Almak Zorunda mı?